Hoe lang ben je inmiddels met de online cursus 'Altijd tijd, altijd aandacht' bezig? Misschien heb je 'm inmiddels al afgerond? Ik ben in ieder geval heel benieuwd naar je ervaringen.
Brengt het programma wat je zocht? Of vind je wellicht meer en andere dingen dan je verwachtte? Heb je tips ter verbetering?

Het laatste programmadeel! Met recht een epiloog, en aansluitend bij het boek van Wil Derkse gaat het hier over hoe verschillende aspecten van de benedictijnse spiritualiteit bij elkaar komen. Hoe zie jij deze eenheid, die eenvoud (letterlijk: enkelvoudigheid) in jouw leven (en werken) terug, hoe hangen deze kwaliteitsregels en houdingen bij jou samen? Wat lukt meer of minder? Wat versterkt elkaar? Hoe zijn dingen voor jou gaan samenvallen?

Daarnaast is er veel ruimte voor reflectie. Kijk terug, haal de oogst binnen en kijk ook vooruit: hoe verder?
Bijvoorbeeld door een labyrint te lopen, terug te keren op de 'kooltjes onder de as' (uit deel 1) of door de oefening te doen waarbij je jouw jaar weergeeft in de tekening van een boom. Een mooie afsluiting toegewenst!

Het elfde programmadeel gaat over: tijd voor heilzaamheid, aandacht voor beginnen en ophouden. Een belangrijk onderdeel van de Benedictijnse spiritualiteit is het rustig werken met een volle agenda. Wel eenvoudig, maar zeker niet makkelijk!

Je vindt in het cursusdeel deze keer o.a. allerlei reflectievragen over je dagritme en tijdbesteding, zodat je kunt nadenken over wat in jouw situatie passend is. Mooi vind ik wel dat Wil Derkse zegt: ontwikkel een dagorde die echt iets van je vraagt, maar die ook realistisch is.
En hopelijk brengen de suggesties in de rubriek 'doen' je op ideeen, bijv. het oefenen met 'statio' of het bedenken van kleine verfrissende rituelen of het luisteren naar de getijden van de trappistinnen in Abdij Koningsoord, live te volgen via internet.

Als je tips en ervaringen hebt die je wilt delen met anderen, klik dan hieronder op 'reageer'.

Kwaliteiten en verantwoordelijkheid zijn de thema's van het tiende deel van de online cursus 'Altijd tijd, altijd aandacht'.
Er zijn weer verschillende oefeningen in te vinden: schrijven, lezen, kijken, doen en maken.

Schrijven leent zich heel goed voor het oordeelsvrij (proberen te) kijken naar jezelf en dat is precies wat de oefeningen deze maand weer beogen. Je kunt bijvoorbeeld kwaliteiten als 'gaven' bij jezelf opmerken in een zelfportret in de vorm van een tweeluik. En misschien brengt de schrijfopdracht over jouw verantwoordelijkheden je wel tot andere inzichten of keuzes.
Zelf vind ik de aandacht-/luisteroefening rondom verantwoordelijkheden heel mooi en ontspannend, ik hoop dat deze ook voor jou zo werkt.

Veel plezier en inspiratie toegewenst!

In dit deel van het boek maakt op mij de meeste indruk hoe je naam iets zegt over je verantwoordelijkheden. Zoals het bij de abt in een klooster gaat om liefdevol ouderschap (abbas betekent vader), zo gaat het in ons dagelijkse leven om 'commitment van het hart'. Op de plaats waar we gesteld zijn, in onze familie, ons gezin, ons werk.
Dienstbaar zijn aan anderen, juist wanneer je verantwoordelijkheden draagt. En die dienstbaarheid wil dan niet zeggen dat je overal mee akkoord gaat en maar aansluit bij wat je aantreft.

Ik vind het persoonlijk steeds weer een zoektocht: waar zeg ik ja en nee tegen, wanneer ga ik mee en wanneer tegen, en vanuit welke motivatie doe ik dat? Ik merk dat algemene bespiegelingen me hierin vaak niet verder brengen en dat het spannender en duidelijker wordt wanneer het gaat om een concrete situatie. Niet filosoferen dus, maar met beide benen op de grond staan en pendelen tussen doen en (over)denken. Ergens moet het concreet worden in wat ik doe en zeg - of niet doe en niet zeg - en het steeds bewuster proeven van waarom dan.

Pijnlijk wanneer ik merk dat ik ondanks mijn goede bedoelingen toch iets teveel of verkeerd gezegd heb, want soms schaadt dat iemands vertrouwen. En ook dit wat mislukt in mezelf dan onder ogen durven zien. 'De spinnenwebben in je hart', noemt Leo Fijen het. Als je daar vrede mee kunt hebben, ben je een vrij mens en dat is levenskunst, zei hij onlangs in een lezing.
En gelukkig is er het benedictijnse opstaan en steeds opnieuw kunnen beginnen...
Als ik er zo over nadenk, schuilt er veel kracht in dienstbaarheid.

Je hoeft niet per se een leidinggevende te zijn om toch veel te kunnen doen met het thema leiderschap. Benedictus koppelt het aan verantwoordelijk zijn - voor jezelf en voor anderen. En die verantwoordelijkheden voelen we allemaal wel op enigerlei manier.
Ik moet ook denken aan een boekje van Anselm Gruen, dat gaat over benedictijns leiderschap. Het heet 'Menschen fuehren, Leben wecken' en deze titel onderstreept dat het gaat om het 'wekken van leven'.
Passend daarbij heeft Wil Derkse het in de tekst van deze maand over het aandachtig luisteren naar anderen en het zorgen voor je eigen ziel. Hij gebruikt daarbij het mooie beeld van de stethoscoop: door het geruis heen luisteren naar wat er echt toe doet, naar wat er echt aan de hand is en dan bepalen wat je te doen staat.
Hoe probeer jij aandachtig te luisteren en 'leven te wekken' bij anderen om je heen en in jezelf?

Bijzondere en praktische invullingen van de benedictijnse kunst van het luisteren - daarover gaat het deze maand. Ontmoetingen met anderen, met jezelf, en ook met teksten in de vorm van lectio divina: de ontmoetende manier van lezen en het herkauwen van de woorden, tot ze hun betekenis voor jou laten zien.

De schrijfoefeningen in de lessen bestaan steeds uit verschillende stappen, bedoeld om je als het ware een 'beweging' te laten maken met je aandacht en daarmee tot inzicht of verdieping te komen.
Daarnaast kun je natuurlijk ook allerlei lichtere schrijfvormen toepassen, bijv. een woordgedicht over ontmoetingen, een elfenketting over gastvrijheid of een spiegelsneeuwbal over een gesprek dat goed liep en waarin je 'benedictijns' kon luisteren. Het document met de instructies voor werkvormen zal je verder ook wel op ideeen brengen.

Ik hoop dat het programma deze maand een goede aanleiding is voor mooie ontmoetingen!

Deze maand staat een mooi en krachtig deel uit het boekje van Wil Derkse centraal: over trouw, commitment, kleine verbeterstapjes, en goed luisteren en gehoor geven aan het beroep dat op je gedaan wordt.
De schrijfoefeningen deze maand zijn erop gericht jou je eigen betekenis in deze thema's te laten ontdekken en je kunt ze ook herhalen om je groei nog beter te zien.

In een klooster betekent de belofte van stabilitas dat je blijft waar je bent. Voor ons is het gemakkelijker om ergens van weg te gaan, iets op te geven. Benedictus pleit voor volhouden - en dat dan nog zonder morren, maar van harte. Van harte erbij blijven.
Ik vind het zelf vaak moeilijk om me ergens uit terug te trekken, bijv. uit een project of een werkgroep; het voelt als in de steek laten en onbetrouwbaar zijn. Maar hoe zit het dan met trouw zijn aan mezelf? Als ik ja blijf zeggen tegen dit andere, zeg ik dan op een gegeven moment niet nee tegen mezelf? En waar kies ik dan voor?
Misschien is wel het minst goede: iets blijven doen zonder dat je je hart erin legt. Want zelfs in mijn twijfel of ik iets moet blijven doen, kan ik denken: zolang ik het doe, doe ik het van harte. En als ik weg ga, wil ik ook dat van harte doen, niet weglopen maar weg gaan. Zolang ik dat weg gaan nog niet ten volle kan voelen, blijf ik erbij. Echt. Van harte. En dan is dat misschien meteen mijn kleine verbeterstapje...

Een kernbegrip in de benedictijnse spiritualiteit: luisteren. Zoals het in de proloog van de Regel staat: spits het oor van je hart, neem volgaarne de raadgevingen aan en breng ze in praktijk. Dat is het 'van harte respons geven', gehoorzaamheid in de zin van gehoor geven aan het beroep dat op je gedaan wordt. Een prachtige betekenis vind ik dat. Het is zo een keuze in plaats van slaafsheid.

In het vijfde cursusdeel vind je diverse oefeningen om met het thema 'luisteren en gehoor geven' bezig te zijn. Ik ben benieuwd wat je vindt van de suggesties voor de excursies, o.a. Het lied van de ziel van Jan Kortie of het drijven op zout water in een stille cabine. En misschien heb je wel aanvullende suggesties voor het luisteren en gehoor geven in deze maand?

Deze maand staat uit 'Een levensregel voor beginners' het gedeelte centraal waarin het gaat over commitment. En hoe je niet in een klooster hoeft te zitten om vanuit benedictijnse principes te leven. Gewoon op de plek waar je zit, in je gezin, familie, context, werk. In verbinding met een eeuwenoude traditie, met kloosterlingen van vroeger en nu, en tegelijkertijd dus vooral ook met de mensen die op dit moment om je heen staan. In je leven van alledag.
Daarover gaat het vierde deel van dit programma.

En ik ben benieuwd: hoe gaat het? Je bent inmiddels drie maanden met dit programma bezig. Om bij het thema te blijven: ben je er nog steeds mee verbonden, met het boekje, met het benedictijnse leven in je eigen praktijk, met de lessen die je krijgt? Werkt het? Wat helpt jou het vol te houden? Lukt het je om dit programma onderdeel te maken van jouw 'alledag'?

Het derde deel van de schriftelijke cursus is beschikbaar. Over o.a. het 'Pater Schretlen-effect', waarbij je op een bijzondere manier oog hebt voor de details in je omgeving. En over rituelen die je kunnen helpen om bijvoorbeeld een grens te trekken tussen alles wat overdag is gebeurd en de rustige tijd die je 's avonds thuis wilt hebben.
Ik wens iedereen veel plezier en inspiratie met dit nieuwe cursusdeel, en als altijd: voel je vrij je ideeen en ervaringen hier te delen!

Het tweede deel van de cursus is nu beschikbaar in de bibliotheek. Naast de schrijfsuggesties die daarin staan kun je natuurlijk ook op allerlei andere manieren schrijven naar aanleiding van het boek van Wil Derkse. Bijvoorbeeld door te schrijven over een citaat dat je aanspreekt, een zin die je treft te gebruiken als open zin en hem op jouw manier af te maken, of een kernwoord uit dit hoofdstuk te gebruiken voor een woordgedicht, een elfje of een gedachtenwolk.
Voor mij gaat dit boekgedeelte met name over wortels, verbindingen tussen verleden en heden, en over zorgzaamheid voor je omgeving en de mensen die je ontmoet. Op mijn 'goede momenten' betekent dit bijvoorbeeld dat ik achter mijn computer vandaan ga wanneer de telefoon gaat en dat ik in een gemakkelijke stoel ga zitten om bewust mijn aandacht te richten op degene die belt.
Maar vaak genoeg doe ik nog allerlei dingen tegelijk - en gelukkig zegt Benedictus ook dat dit een Regel is voor beginners. Vallen en weer opstaan dus! :-)
Vanuit welke wortels leef jij en wat merken anderen daarvan? Wat valt jou op als je deze maand met deze thema's bezig bent?

Een vast onderdeel van de maandelijkse cursusdelen is een idee voor een excursie: iets om jezelf mee naartoe te nemen, tijd en aandacht voor jezelf.
Dat kan een plek zijn die past bij het maandthema, zoals bijv. in deel 1 teruggaan naar de plekken van jouw begin, je jeugd, of naar een plaats gaan die staat voor je verlangen van nu.
Maar het kan ook een excursie zijn die aansluit bij de Benedictijnse spiritualiteit, zoals een kloosterbezoek, een workshop van het Dominicaner Activiteiten Centrum, een activiteit van het Ignatiushuis, etc.
Welke plannen of tips heb jij voor een excursie? Wat zijn je ervaringen ermee? Deel ze hier...

De schriftelijke cursus "Altijd tijd, altijd aandacht" is van start gegaan! Het eerste maandthema is: tijd voor begin, aandacht voor verlangens.
Vragen om eens over te schrijven:
- Waar verlang je naar in je leven?
- Wat verwacht je van de Regel van Benedictus als inspiratiebron?
- Wat heb je nodig om te kunnen beginnen aan dit programma van 12 maanden, hoe ga je proberen de nodige ruimte voor jezelf te scheppen?
December is een mooie maand om terug en vooruit te kijken; de oefeningen uit het eerste cursusdeel kunnen je daarbij helpen.
En in dit forum kun je vragen, adviezen en ervaringen kwijt, deze maand dus over 'begin en verlangens'...